Эн тӱҥ → Воштылаш, товатат, сулык огыл!
1 апрельыште 18 шаг. 30 мин. Сеҥымашын ХХХ идалыкше лӱмеш тӱвыра полатыште
«Воштылаш, товатат, сулык огыл!»
мыскара конкурсым эртара.
мастарлыкыштым ончыктат.
Билет ДК-н кассыштыже да
«Кугарня» газет редакцийыште ужалалтеш.
Чыла йодышым 45-11-88, 45-11-28, 45-43-72
№-ан телефон-влак дене рашемдыман.
комментировать (0) |
Эн тӱҥ → Школыштак тыршен тунем!
«Кугарня» газетын лекме кечынже, кугарнян, редакцийыштыже черетан у вашлиймаш эртыш. Ты гана Марий кугыжаныш университетысе журналистика кафедрым вуйлатыше, историй наука кандидат Олег Николаевич Тихонов дене мутым вашталтышна. Тыгак университетыштак воспитательный паша шотышто пӧлкам вуйлатыше Людмила Ивановна Кошкина дене шинчаваш кутыраш оҥай ыле.
«Кугарня» газет» ГУКП-н директоржо-тӱҥ редакторжо Михаил Матвеевын палемдымыжла, самырык-влаклан пӧлеклалтше газет ден Марий кугыжаныш университет иза-шольо але ача-эрге гаяк келшен, ваш полшен илышаш улыт. Вет редакцийыште тыршыше пашаеҥ-влак тӱҥ шотышто тиде тунемме верыште шинчымашыштым шуареныт да университетат, газет редакцият самырык тукым дене чак кылдалтыныт. Ты шотышто газет ден журналистика пӧлка посна сомыл-влакым пырля виктарышаш улыт. Теве редакций могыр гыч тыгай темлымаш уло: университетыште тунемше-шамыч «Кугарня» газетыште студент-влаклан пӧлеклалтше «Оҥго» (тудым вес семынат лӱмдаш лиеш) лаштыкым шкештак ямдылен кертыт.
А вашлиймаш годым О.Н.Тихонов каласкалыш: «МарГУ-со журналистика пӧлкалан тений 10 ий темеш. Ты пагытыште тушеч 140 самырык еҥ журналистлан тунем лектын, но нунын кокла гыч шагалжын пашаже тиде профессий дене кылдалтын. Тыгодым сай примерат ситышын. Тачысе кечылан тиде пӧлкаш тунемаш пураш конкурс уло. Кумылан-влак республика деч ӧрдыжтӧ илыше радам гыч шукемыт».
Палемдыме пӧлка кызыт Озаҥ университет дене пеҥгыде кылым куча, тудын пелен аспирантура уло. Тыгодым илыш ончыкта: вузлаште бюджет вер кажне ийын шагалем толеш. Илен-толын, мемнан кундемыштат бакалавриат да магистратура тунемме йӧныш тӱрыс куснат. А бакалавриат – тичмаш огыл кӱшыл шинчымаш, сандене умбакыже эше магистратурышто тудым шуарыман. Тушкыжо логалаш куштылгак огыл. Тыге школыштак келгырак да кумдарак шинчымашым налаш тыршыман!!!
Марий кугыжаныш университетысе илыш ик верыште огеш тошкешт. Воспитательный паша шотышто пӧлкат тыште кумда да ик эн кӱлешан паша-влакым виктарен шога. Мутлан, ялысе икшыве да молат психологий пӧлемыш тӱрлӧ йодыш дене толын кертыт. Туштак «Ӱшан» телефон уло. Студклуб, студент самоуправлений, куратор ден кажне деканын воспитательный паша шотышто алмаштышыже-влакын сомылышт, волонтёр виктыш... Школышто тунемше-влакым волонтёр-шамычак права шотышто палдарат. Университетыште спорт мероприятий-шамыч ятыр эртат. Теве кажне ийын ты пагытыште студент ден преподаватель-влак «Добрынинан ечыгорнышкыжо» шогалыт. «Самырык тукымын шонымашыже шуко. Нуным ужын да виктарен гына шукто», - палемда Л.И.Кошкина.
Кызытсе саман айдеме деч пӱсӧ уш-акылым, чулымлыкым, чолгалыкым йодеш, а илышын куатшымат, куанжымат мален шинчыше шижын огеш шукто. Тунем да шуаралт Марий кугыжаныш университетыште да «Кугарня» газет дене пырля!
Э.Викторова.
Авторын фотожо.
комментировать (0) |
Эн тӱҥ → Марина, Салика, Айвика тугаяк самырык улыда!
Провой кундем. Кумда пасу, яндар юж дене шӱлышӧ чодыра помышышто пӱртӱсын ӱдыржӧ, Валюша Моисеева, шулдыран кайык гай изи шӱм-чонжо дене чоҥештылын, алым, куатым поген кушкын. Жап шиждымын эртен, писе имне гай йортен, шуко вучыдымо вашталтышым конден. Ялысе эн чолга да весела кумылан, кугыракым пагалыше, кажнылан полшаш ямде улшо уста ӱдырым пӱрымаш Марий Элын сулло артисткыжым ыштен. Но тудым калык эшеат кӱкшын акла, шке еҥжылан шотла!Шочмо вер,
Лачак тыйын кават вуй ӱмбалне,
Тыйынак чодырат ончылнем!
комментировать (0) |
Эн тӱҥ → Тӱрлӧ кундем гыч увер
Пошкырт вел
Ай, лудыт вет
Пошкырт велне илыше-влаклан лектын шогышо «Чолман» газет подписке кампанийын лектышыжым иктешлен.
А тудо кумылым нӧлта, планым 104 процентлан темыме. Газетым эн шуко Мишкан районышто налыт (895 экземпляр). Калтаса (759) ден Краснокам (505) район-влакат вараш ынешт код. Тиде тӱжвачын ончымаште. Но ты кундемыште марий-влак мыняр илымым шотыш налын иктешлаш гын, «Чолманым» эн чот Илиш районышто лудыт (9,9 процент). Вара Белебей (8,9) ден Туймаза (7,9) район-шамыч каят.
Урал Марий-влак иктеш чумыргеныт
Мемнан республикыште Туныктышын идалыкшым кажне район посна почын гын, теве Урал ден Пермь кундемласе марий яллаште пашам ыштыше педагог-влак иктеш чумыргеныт да Уралысе Ачит районын Кӱшыл Потам школыштыжо кок кечаш семинарым эртареныт.
Татарстан Автономий ышталтеш
Февраль тӱҥалтыште Татарстан Республикыште илыше марий-влакын погыныштышт республика кӱкшытан национально-культурный автономийыштым ышташ палемдыме.
Кужеҥер
Пошкудына лӱмеш
Ынде 9 ий почела Шочмо элым аралыше-влакын кечышт вашеш Кужеҥер районысо Шӱдымарийыште ты кундемыште шочын-кушшо да 2000 ийыште Чечня сареш вуйжым пыштыше Николай Малининым порын шарналтат.
Тушто тиде чолга рвезе лӱмеш теният 22 февральыште спорт таҥасымаш-влак эртеныт. Мероприятийыште Шӱдымарий, Агытансола, Йырмарий ялла гыч самырыкшат да кугурак ийготанжат, армийыште лийшыжат да лийдымыжат мини-футболышто, волейболышто, лӱйкалымаште, кирам нӧлтымаште вийыштым тергеныт.
комментировать (0) |
Эн тӱҥ → Чылан шарнена
Кодшо шуматкечын Йошкар-Оласе Сеҥымашын XXX идалыкше лӱмеш тӱвыра полатыште Юрино ден У Торъял районласе усталык коллектив-шамыч мастарлыкыштым ончыктеныт.
Юрино районысо самодеятельный коллектив-влакын театрализоватлыме концертышт чапле лийын. А У Торъял районысо культура да каныме рӱдерын «Ал ӱжара» куштышо да мурышо ансамбльже, Кузнеч культура пӧртын «Келшымаш» ден «Весела кова-влак» фольклор коллективше-шамыч, Кугу Лумарий ялын «Шӱшпык» йоча образцовый калык семӱзгар оркестрже, У Торъял посёлкысо йоча сымыктыш школын коллективше марий калыкын шучко сар годсо илышыжым почын пуышт. «Шарнымашлан ок лий мучаш» театрализованный программыштат сар корным эртыше да эрыкна верч вуйым пыштыше-влак дек кугу пагалымашым рашемдыш. «Сарыш ужатымаш» ял сӱрет марий йӱлам шарныктыш. «Шарнымаш сорта» куштымаш композиций ончен шинчыше калыкын кумылжым тарватыш. Чынак, Кугу Отечественный сарым кушкын толшо тукым огеш мондо, кажне татшым пагален шарнаш тӱҥалеш.
комментировать (0) |
Рвезылык → Чолга шӱдыр корныштым виктарыже
Кеч-могай пагытыштат кугурак тукым самырык-влакым вурсен да кызытат коклаштышт мутланыме годым шылтален налде огеш чыте. Тиде тыгак лийшаш, очыни. Вет тудо шке алмаштышыже-влакым ушанракым, чолгаракым, устаракым ужнеже. Но тенийсе самырык тукым шкенжым вурсыкташ огеш пу: тудо еҥ кӱштымӧ почеш огыл, а шке ушыж дене ила, тунемеш, тунемме кокла гычак пашам ышта, спорт дене пеҥгыде кылым куча да мер пашашкат кумылын ушна.
комментировать (0) |
Шинчымаш кугорнышто → Туан мурым да куштымашым огыт мондо
Тыгай улыт чолга марий туныктышо-влак Людмила Зосимовна Воробьёва, Наталья Михайловна Феофанова, Ирина Валериановна Горшкова, Татьяна Валерьяновна Янцукова (снимкыште). Тышке эше Людмила Валерьяновна Янцукова ден Маргарита Юрьевна Зубкова ушнат.
Нине туныктышо йоча-влаклан келге шинчымашым пуаш тыршат да тыгодымак художественный самодеятельностьышто мурен-куштымашышт дене марий тӱвыранам пагалымыштым ончыктат. Эше 20 ий ончычак Килемар районысо Йӱксар школышто «Йӱксӧ ер» лӱман ансамбль шочын. Тусо участник-шамыч вашталтыныт, но марий мурым йӧратыме, тӱвырам пагалыме шӱлыш ик педагог деч весе деке куснен толеш.
Ӱдырамаш-влакын ансамбльышт шукыж годым калык ончыко сылне муро дене лектеш. Тылеч посна куштымашым, инсценировко-влакым ончыкта, сымыктышын вес жанрыштыжат шкем изин-изин терга. Теве шукерте огыл Килемар тӱвыра пӧртыштӧ районысо Туныктышын идалыкшым почмаштат нуно мастарлыкыштым ончыктеныт.
Тысе туныктышо-влак чыла шотыштат пример улыт. Тӱрлашат, пидашат нунын деч мастар уке. Тидым ме «Сеҥымаш тулсавыш» фестиваль кышкарыште эртарыме выставкыштат ужна. А 7 февральыште ече дене район кӱкшытысӧ ӱчашымашке школ коллектив тӱрыснек гаяк лектын. Тыгодым ятырын приз дене пӧртылыныт. Ече да биатлон денат, моло спорт таҥасымашкат тунемше-влак пелен туныктышо-шамыч лектыт.
Ты школышто ваш келшымаш улмым теве эше мо пеҥгыдемда: кажне ийын ятыр конкурс эртаралтеш. Иктыже – «Идалыкын тунемшыже». Тений тушто 11-ше классыште тунемше Регина Яштаева сеҥен. «Эн классный классный» конкурсышто руш йылмым туныктышо Людмила Зосимовна Воробьёва ойыртемалтын. А «Идалыкын туныктышыжо» лӱмым руш йылмылан кумылаҥдыше вес педагог Татьяна Валерьяновна Янцукова сулен налын. «Марий йылмым эн сайын туныктышо» конкурсышто эн чолгалан да усталан Наталья Генриховна Кольцовам шотлымо. Тылеч посна кажне ийын кок-кум туныктышо РФ Президентын грантше дене палемдалташ темлалтеш.
Йӱксар школышто тыршыше-влаклан суап лийже, вет нуно Туныктышо идалык лишеммым колынытат, вигак шокшым кергалтен тыршаш тӱҥалыныт: школышто кызыт да ончыч тыршыше уста педагог-влак нерген каласкалыше брошюрым савыктен луктыныт. Тушто кӧн молан уста улмыжым вигак пален налаш да туныктышо ветеран-влакымат шарналташ йӧн уло.
Икманаш, туныктышо-влак, ончыкыжымат чолга лийза, сапдам ида мучыштаре!
комментировать (0) |
Шинчымаш кугорнышто → «Эре ончыко у семын!»
Теве тыгай девиз дене пашам ышта Курык марий районысо Церкансола школын самырык туныктышыжо Эмилия Афанасьева (снимкыште). Тиде девиз дене тыршыме годым, мыйын шонымаште, кӱлешан да шкешотан кӱкшытыш шуаш лиеш. Вет кызытсе саман тунемме верлаште сомылым у семын шукташ йодеш. Илыш деч вараш кодман огыл. Икшыве-шамычат вияҥыт, педагог-влакланат ончыко кайыман, усталык шотышто кушман, йоча-влакын шонымашыштым умылен да пален шогыман. Тыге палемда тачысе унана.
Шукерте огыл эртыше педсоветыштышт Туныктышын идалыкшым палемдыме нерген мут лекмеке, педагогышт-влак коклаште конкурс лийшашым увертараш кутырен келшеныт. Тидыже мастарлыкым шуараш да шке пашам уэш савырнен ончалаш полшышаш. А шочмо йылмылан ты школышто Эмилия Олеговна деч посна эше ныл туныктышо кумылаҥда. Тиде – Ольга Сильвестровна Микрякова, Элина Игоревна Апатеева, Елена Леонидовна Смирнова да Фомаида Михайловна Ефимова. Сандене тӱрлӧ пайремым, конкурсым, моло мероприятийым эртарымаште вашла эҥерташ пеҥгыде вачым шижеш, опытым погашат шуко йӧн уло.
комментировать (0) |
Ме марий улына → Мишкан койышым ончыктат
Вашлийза – Марий Элыш «Эрвел» ден «Мишкан» коллектив-влак толыт
Мемнам ончыза:
23 март – Волжск ола.
24 март – Морко посёлко
27 март – Йошкар-Ола, Мер-политика рӱдерын залже. 16 шагатлан тӱҥалеш.
Билет ак - 100-150 теҥге.
комментировать (0) |
Ме марий улына → Станислав Шакиров гастрольыш тарвана
Кажне еҥын чонлан лишыл мурызыжо уло. Станислав Шакировымат калык шукертак йӧратен шынден, кажне гаяк концертышкыже коштеш. Да арам огыл. Тиде мурызо нигунам уда касым огеш пӧлекле.
Тудо муро аланыште идалык мучко ила: мурым воза, концертлан ямдылалтеш, гастроль дене коштеш. Теве вашке адак тора корныш тарвана. Тиддеч ончыч туддене вашлийын мутланышна.
- Станислав Алексеевич, Те моло кундемысе марий-влакымат огыда мондо.
- Чынжымак, кажне ийын мый тӱрлӧ веке гастроль дене коштам. А ынде икмынярымше ий почела шошым шочмо Пошкырт велышкем миен толам. Теният март тӱҥалтыште тушко тарванем.
- А Йошкар-Олаште огыда выступатле мо? Мутлан, вашке «Юмынӱдыр» концерт лиеш.
- Тушто мураш ом тӱҥал. Молан манаш гын, мый тӱшкан мурымо концертлаш лекмаш уке, утларакшым шке концертым чумырем да эртарем. Адакшым ты жапыште лач Пошкырт велне гастрольышто лиям. Тидым ӱмаште декабрьыштак планыш пуртенам, чыла вере уже кутырен келшыме. Вашке Йошкар-Олаште лийшаш концертлан мыйын мурымо «Юмынӱдыр» муремын лӱмжым пуымо, садлан калык тушто мыят лиям манын шона дыр.
А шкеже Йошкар-Олаште 24 апрельыште В.И.Ленин лӱмеш тӱвыра полатыш калыкым чумырынем.
Но Пошкырт кундемыш кудалме деч ончыч Марий Элысе икмыняр райрӱдыштӧ выступатлем. Теве 3 мартыштеСоветский посёлкышто, 4 мартыште Медведевыште мурем.
Вара корнем Ош Виче серыш шуйна. Уфаште 7 мартыште кугу концертем лиеш, 8 мартыште - Мишкан селаште, 9 мартыште - Бирскыште, 10 числаште - Калтаса селаште. 11 мартыштеНефтекамск калык ончык лектам. Тыге Пошкырт кундем мучко гастролем мучашлем.
Шочмо верысе калык дене чӱчкыдынрак пырля лийман, садлан шыжымат тушко миен толаш кумыл уло.
- Кажне ийын гастрольыш коштам манын ойлышда. А тенийсе концертда молын деч мо дене ойыртемалтеш?
- Кажне ийын калыклан вес программым темлем. Шуко у муро возалтын. Адакшым шукерте огыл у СD-дискем ош тӱням ужо. Тудын дене калыкым палдарынем. Пеленем шукертсек пырля пашам ыштыме музыкант-влак да самырык мурызо, одо марий ӱдыр Роза Искакова лийыт.
Но калык чоныш шыҥыше южо тошто муремымат программа гыч луктын ом кудалте. «Кандырам» садак кушталтена, шонем. Туддеч посна нигузе ок лий.
- Почеламутлан семым шке возеда, аранжировкым шке ыштеда. Могай поэт-влак дене кылым кучеда? Мо тыланда почеламутышто тӱҥжӧ?
- Эн ондак тудо илыш нерген лийшаш, калык чоныш шыҥышаш да тудым тарватышаш. Тыгодымак куштылгын лудалтшаш да муралтшаш. Василий Регеж-Гороховын, Альбертина Иванован, Валентина Изилянован, Вячеслав Абукаев-Эмгакын, Светлана Эсаулован, Татьяна Пчёлкинан, Надежда Никитинан, Татьяна Соловьёван почеламутышт лач тыгай улыт.
А мый газетым лудшо кажне еҥым шке концертышкем ӱжам. Пырля погынен, весела касым эртарена. Толза чылан.
Илыш неле манын, вуйым сакен шинчыше еҥ тачысе саманлан келшен ок тол. Тидын шотышто Станислав Шакиров деч примерым налаш лиеш.
Ирина Степанова.
комментировать (0) |